Niewątpliwie najważniejszą książką Henri Bergsona jest "Ewolucja twórcza" jednak książka, którą przedstawiamy czyli "Materia i pamięć" uznawana jest za pierwszy zarys jego koncepcji, a owa "Ewolucja twórcza" to jedynie rozwinięcie myśli zawartych już w "Materii i pamięci". Rozpatruje w niej autor problematykę ciała, pamięci i mózgu i ducha, a także relacje między rzeczywistością - materią, a postrzeganiem, doświadczaniem. Jak w Słowie wstępnym pisze sam Bergson: "Ta książka stwierdza rzeczywistość ducha, rzeczywistość materii i stara się oznaczyć stosunek jednego do drugiego na (...) przykładzie pamięci"
